تعیین بازدهی فیله و برچسب‌گذاری تغذیه‌ای فرآورده‌های ماهی بیگ‌هد (Hypophthalmichthys nobilis)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

برآورد ترکیب اولیه و میزان بازدهی فیله از نیازهای اولیه در فرآوری ماهی می‌باشد. هدف این پژوهش تعیین ترکیب شیمیایی و بازدهی فیله‌ماهی بیگ‌هد (Hypophthalmichthys nobilis) به‌منظور برچسب‌گذاری تغذیه‌ای و برآورد اقتصادی فرآورده‌های به‌دست آمده از آن با استفاده از معادله‌های رگرسیونی می‌باشد. به این‌منظور 55 عدد ماهی بیگ‌هد در محدوده اندازه‌های بازاری تهیه و میزان بازدهی محصول فیله، محتوای رطوبت، چربی، پروتئین، خاکستر و انرژی آن‌ها در وزن تر و خشک مورد سنجش قرار گرفت. سپس رابطه‌های بین این فاکتورها با طول کل ماهی مورد بررسی قرار گرفته و نوع رابطه و معادله آن‌ها تعیین گردید. طبق نتایج به‌دست آمده، رابطه بین لگاریتم محتوای رطوبت و خاکستر با لگاریتم طول و وزن کل ماهی به‌صورت رگرسیونی خطی معکوس بوده (05/0>P) در حالی‌که رابطه بین میزان چربی، پروتئین، انرژی و بازدهی فیله با طول کل ماهی به‌صورت رگرسیونی خطی مثبت بود (05/0>P). به‌طورکلی این معادله‌ها به‌صورت Y=bX±a می‌باشد. با توجه به‌وجود این رابطه‌ها و تعیین معادله‌های آن‌ها، می‌توان با استفاده از شاخص طول کل ماهیان را توسط دستگاه دسته‌بندی و سپس از طریق معادله‌های به‌دست آمده برای بازدهی فیله و ترکیب تقریبی، برآورد اقتصادی و تعیین میزان رطوبت، چربی، پروتئین، خاکستر و انرژی هر دسته به‌منظور برچسب‌گذاری تغذیه‌ای آن اقدام نمود.

عنوان مقاله [English]

Fillet yield determination and nutritional labeling of bighead (Hypophthalmichthys nobilis) products

چکیده [English]

Estimation of fillet biochemical composition and processing yield is primary needs for fish processing. Present study was aimed to investigate for determining fillet biochemical composition and processing yield of bighead (Hypophthalmichthys nobilis) for nutritional labeling and economical estimation of its products by regression equations. For this purpose 55 specimen of bighead were applied in range of marketing size and their fillet yield, moisture, lipid, protein, ash and energy content were measured in wet and dry weight. Then the relationships between these parameters with fish size were considered and types of their relationships were determined. According to obtained results, the relationship between logarithm of moisture and ash with logarithm of total length and weight were inverse linear regression (P<0.05) but the relationships between lipid, protein, energy content and fillet yield with total length and weight were positive linear regression (P<0.05). In generally these equations are in form Y=bX±a. with regarded to these relationships and determining their equations, it could be sorted fishes by machine, then it could be done by obtained equations for economical estimation and determining moisture, lipid, protein, ash and energy content of each group for nutritional labeling.